Sivi

Plant-red, kar d'ar roz, eo ar sivi (Fragaria grandiflora, anvet ivez Fragaria ×ananassa). Un hibrid eo, krouet e Breizh er bloavezhioù 1750.

Gounezet e vezont evit o frouezh bouedek ha debradus.. "Falsfrouezh" eo ar sivi rak ar "greunennoù" pe ar "splus" a seblant bezañ war ar vouedenn ruz eo ar frouezh e gwirionez, ar vouedenn ruz hec'h-unan eo “bouedenn ar bleuñv”.

E Breizh

Etre 1534 ha 1541 e voe degaset bodoù-sivi Virginia (Fragaria virginiana) eus Kanada gant an ergerzher Jakez Karter^[1].

Un hibrid eo Fragaria ×ananassa, krouet e Breizh er bloavezhioù 1750 o kroaziañ Fragaria virginiana eus reter Norzhamerika ha Fragaria chiloensis degaset eus Chile gant Amédée-François Frézier e 1714^[2]^,^[3]. Merket e voe an hibridadur nevez-se gant an agronomour gall Antoine Nicolas Duchesne, gounezet e Plougastell, Dirinonn ha Loperc'hed, e Bro Vrest.

E 1740 e veze gounezet sivi-garzh dija e Plougastell. Krog e voe da c'hounit ar sivi nevez-se anvet neuze « sivi Plougastell ». E Bro-Saoz eo e voe krouet meur a seurtad diwar an hibridadur-se, hag a voe gounezet en un doare industriel. Mestr e voe Bro-Saoz war ar marc'had europat e-pad pell, ha kevezerezh a voe etre Plougastell ha hi. Ur c'hard eus ar produadur sivi e Frañs a oa e Plougastell e deroù an XXvet kantved.

Brudet eo gounezerezh ar sivi e Bro-Naoned ha Plougastell hiziv an deiz.

Liverezh

Sivia e Plougastell
Sivienn Liorzh ar plijadurezhioù
Hieronymus Bosch, 1503
Panerad sivi
Jean-Baptiste Siméon Chardin, 1760
Plac'h ar sivi
Albert Anker, 1880

Liammoù diavaez

(it) Perzhioù ar sivi

Pennad nes

fragaria

Daveoù

↑ L'aventure extraordinaire des plantes voyageuses gant Katia Astafieff, rakskrid gant Francis Hallé, Embannadurioù Dunod, Malakoff, 2018, 192 p. (ISBN 978-2-10-076485-3), Lenn enlinenn Rann 2 : "Le fruit dodu rapporté du Chili par un corsaire qui allait aux fraises".
↑ Les petits plats de l'histoire gant Jean Vitaux, PUF, 2012, 208 p., (ISBN 978-2-13-058774-3) (ISBN 2-13-058774-7).
↑ " Les Savoyards dans le Monde", diskouezadeg Mirva Arz hag Istor (Annecy miz Kerzu 1991-miz Gwengolo 1992, ha kraflevr embannet gant kuzul departamant Savoioa-Uhel.

Commons

Muioc'h a restroù diwar-benn

Sivi

a vo kavet e Wikimedia Commons.

[astafieff-1] L'aventure extraordinaire des plantes voyageuses gant Katia Astafieff, rakskrid gant Francis Hallé, Embannadurioù Dunod, Malakoff, 2018, 192 p. (ISBN 978-2-10-076485-3), Lenn enlinenn Rann 2 : "Le fruit dodu rapporté du Chili par un corsaire qui allait aux fraises".

[2] Les petits plats de l'histoire gant Jean Vitaux, PUF, 2012, 208 p., (ISBN 978-2-13-058774-3) (ISBN 2-13-058774-7).

[3] " Les Savoyards dans le Monde", diskouezadeg Mirva Arz hag Istor (Annecy miz Kerzu 1991-miz Gwengolo 1992, ha kraflevr embannet gant kuzul departamant Savoioa-Uhel.

[1]

[2]

[3]