Posta kutusu
Posta kutusu(İngiliz İngilizcesi:post box,postbox veya pillarbox;Amerikan İngilizcesi:mailbox,collection box,letter box,drop box),halkın posta hizmetleri çalışanları tarafından toplanmak üzere giden postalarını bırakabildiği fiziksel bir kutudur.Posta kutusu terimi aynı zamanda gelen posta için kullanılan özel mektup kutusunu da ifade edebilir.
Posta kutusu türleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Gönderilen posta için kullanılan posta kutusu çeşitleri şunlardır:
- Lamba kutusu(Lamp box)
- Sütun kutusu(Pillar box)
- Duvar kutusu(Wall box)
- Ludlow tipi duvar kutusu(Ludlow style wall box)
Bazı posta idareleri,olağan posta,hava postası ve ekspres posta gibi farklı posta türleri için;yerel adresler ve şehir dışı adresler için ya da pul yapıştırılmış ve posta ölçer damgası taşıyan gönderiler için farklı posta kutusu türleri kullanılmaktadır.
Bazı ülkeler farklı renklerde posta kutuları kullanmaktadır.Avustralya,Portekiz ve Rusya gibi ülkelerde renk, birinci ve ikinci sınıf posta gibi kutunun hangi tür posta için kullanılacağını göstermektedir.Bununla birlikte Almanya'da ve İsveç'in bazı bölgelerinde,posta sektörünün serbestleştirilmesi nedeniyle farklı renkler farklı posta hizmetlerini temsil etmektedir.Diğer ülkeler ise ortak siyasi veya tarihsel bağları simgelemek amacıyla belirli bir renk kullanmaktadır.[1]
Açık havada bulunan posta kutuları,postaların güvende olması ve hava koşullarından korunması için tasarlanmıştır.Bazı kutular,yağmur veya kardan korumak amacıyla yuvarlak yada eğimli bir üst yüzeye beya aşağı dönük bir giriş yuvasına sahiptir.[2][3]Güvenlik amacıyla posta kutularına kilit takılmaktadır;bu sayede postalar sadece yetkili posta çalışanları tarafından alınabilecektir.Kutular ayrıca vandalizm,zorla girişim veya diğer hasarlara karşı dayanaklı olacak şekilde inşa edilmiştir.[2][3][4]Posta kutularının kolayca görülebilmesi ve kazalara önlem amacıyla genellikle parlak renkler kullanılmaktadır.[5][6]Giriş yuvaları,postaların serbestçe bırakabilmesine olanak tanıyacak ancak yetkisiz kişilerin erişim yuvasından posta almasını engelleyecek şekilde tasarlanmaktadır.[2][7]
-
Bir taş duvara gömülmüş klasik "Ludlow" tipi posta kutusu. -
Fransa'nın Bréhat Adası'nda bulunan, duvara monte edilmiş dökme demir bir model. -
Bir aydınlatma direğine monte edilmiş, üzerinde İskoç Tacı ve II. Elizabeth (EIIR) arması bulunan "lamba tipi" posta kutusu. -
19. yüzyıla ait, altıgen tasarımıyla bilinen ikonik "Penfold" tipi serbest duran posta kutusu.
Semboller
[değiştir | kaynağı değiştir]- Türkiye: Sembol olarak. üzerinde iki kanat bulunan ve haberleşme hızını simgeleyen, ortasında "PTT" yazan logo bulunur.
- Avustralya: Beyaz bir daire içinde, "Post" (Posta) kelimesini temsil eden stilize edilmiş kırmızı bir "P" harfi kullanılır.
- Kanada: Bir kuş kanadı ile uçak kanadının birleşiminden oluşan bir logo kullanılır.1070'lere kadar kutularda "Royal Mail" (Kraliyet Postası) ibaresi ve Kanada Kraliyet Arması bulunmaktaydı.
- Kıta Avrupası: Çoğu tasarımda, geçmişte postacıların geldiğini haber etmek için kullandıkları "Posta Kornası" (Post Horn) sembolü yer alır. Almanya'da posta servislerini belirten tek ana unsur bu kornadır.
- Fransa: La Poste teşkilatına ait, kuş kanadını andıran sarı-lacivert ok şeklindeki logo kullanılır.
- Yunanistan: Helen Postası (ELTA), logosundaki tanrıların habercisi olan ve kanatlı bir şapka (petasos) takan tanrı Hermes'in başını kullanır.
- Hollanda: Turuncu bir üçgen içinde "postln" yazısı ve üzerinde kraliyet tacı sembolü bulunur.
- İrlanda: 1922'den itibaren İrlanda arpı ve "Saorstát Éireann" (İrlanda Özgür Devleti) ibaresi kullanılmış; 1984'ten sonra ise "An Post" dalga logosuna geçilmiştir. 1922 öncesi kutularda hala İngiliz hükümdarlarının mühürleri görülebilir.
- Portekiz: CTT Correios logosu olan, at üzerinde posta kornası çalan bir postacı figürü kullanılır.
- Rusya: Mavi üzerine beyaz veya sarı üzerine siyah yazılmış "Почта России" (Rusya Postası) logosu kullanılır.
- İspanya: Posta kornası ve üzerinde kraliyet tacı sembolü yer alır.
- Japonya: Üzerinde bir çizgi olan "T" harfi şeklindeki sembol (〒) kullanılır.
- Birleşik Krallık: Kutuların çoğunda yapıldığı dönemin hükümdarlarına ait Kraliyet Mührü (Royal Cypher) bulunur. İskoçya'daki kutularda ise II.Elizabeth mührü yerine İskoçya Tacı yer alır. 1994 sonrası üretilenlerde "Royal Mail" ibaresi standarttır.
- Amerika Birleşik Devletleri: USPS'in ikonik kartal logosu kullanılır.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Canadian Museum of Civilization Corporation. "Colour, A Postal Symbol" 8 Nisan 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Civilisation.ca.
- ^ a b c Shaman, Tony. "Antique Street Letterboxes" 10 Mart 2026 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Antique67.com. Erişim tarihi: 16 Ağustos 2008.
- ^ a b Glancey, Jonathan (16 Ocak 2007). "Classics of everyday design No 6" 1 Nisan 1997 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. The Guardian.
- ^ Marsh, Allison (29 Nisan 2006). "Street collection box damaged September 11, 2001" 17 Mart 2026 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. National Postal Museum.
- ^ "A Victorian post box in Brecon – made in the Black Country" 16 Temmuz 2011 tarihinde Archive.is sitesinde arşivlendi. Black Country Bugle. 28 Haziran 2007.
- ^ "Campaign to preserve red post boxes" 21 Şubat 2025 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. BBC News. BBC. 3 Ekim 2002.
- ^ William, Earle (29 Nisan 1975). "Secured mailbox". USPTO Database. USPTO.
