'Seçime gölge düşmüş olabilir'

Yayın tarihi

Afganistan Cumhurbaşkanı Hamid Karzai ile ABD’nin Afganistan özel temsilcisi Richard Holbrooke arasında seçim sonuçları konusunda ciddi bir tartışma yaşandığı belirtiliyor.

Afgan seçimi
Fotoğraf altı yazısı, Seçim usulsüzlükleri iddiası, tartışmanın merkezinde

Holbrooke'un oy verme sürecine hile karıştığı iddialarını ve ikinci tur seçim olasılığını gündeme getirmesi ardından görüşmenin kesildiği haber veriliyor.

Bir dönem Birleşmiş Milletler'in Afganistan özel temsilciliği için adı geçen, uluslararası toplumun eski Bosna Hersek yüksek temsilcisi Paddy Ashdown'a göre eğer böylesi bir tartışma yaşandıysa bu durum ‘seçime gölge düşmesi’ anlamına geliyor.

Paddy Ashdown: Öncelikle ayrıntıları bilmek isterim tabii. Çok kaygıcı verici sonuçları olabilir bunun. Şu anda ihtiyacımız olan şey özellikle Helmand ve Kandahar bölgelerinde etkin olan Peştun aşiretinin Kabil hükümetine destek vermesini sağlamak.

Eğer Amerikalılar öyle ya da böyle bu seçimlerin meşru olmadığı şeklinde bir görüş açıkladılarsa, seçim sürecine gölge düşmüş demektir. Bu da Peştun aşiretlerini Taliban'dan geri kazanma ihtimalimizin azaldığı anlamına gelir. Bu seçimlerin Kabil'deki seçilmiş cumhurbaşkanının elini kuvvetlendirmesini umuyorduk.

Düşük katılım, Peştunların desteğinin azalması ve seçimlerin meşruiyeti hakkındaki tartışmalar bu umudumuzu baltalıyor. Bu olanlar ışığında giderek şuna inanıyorum ki, Kabil'deki merkezî hükümeti güçlendirme çabalarımız belki de başarıyla sonuçlanamayacak.

Belki de politikalarımızı değiştirmemiz gerekecek. Belki de aşiretlere daha fazla yetki tanınması gerekecek. Bu seçim sonuçlarına bakarak, bu süreçte aşiretlerin de en az demokrasi kadar önemli bir rolleri olduğunu söyleyebilirim.

BBC: Afganistan'da Amerika Birleşik Devletleri'nin yanı sıra, Birleşmiş Milletler ve Avrupa Birliği de çeşitli roller üstlenmiş durumdaydı. Eğer seçimlere hile karıştırıldığı iddiaları doğruysa, bu devlet ve örgütlerin üzerine düşen bir görev var mı? Ne yapılması gerekiyor?

Paddy Ashdown: Bununla ilgili Afganistan'ın kendisinin izlemesi gereken süreçler var. Yabancıların Afganlara "Bu işi yoluna koyun." demeleri hiçbir işe yaramayacaktır. Afganların bu sorunu çözmek için Birleşmiş Milletler'in yardımıyla atacakları adımlar var ve bu adımları kendilerinin atmasına izin vermemiz en doğrusu olur.

Ben Karzai'yi eleştirecek değilim. Hiç bir politikacı mükemmel değil... Burada vebal Karzai'den çok uluslararası topluma aittir.

Afganistan'daki başarısızlığımızın nedeni Cumhurbaşkanı Karzai'nin yetersiz olması falan değildir. Bunun nedeni uluslararası toplumun tek bir ses olmayı becerememesi, net bir planı, net bir stratejisi olmaması, önceliklerini belirleyememesidir.

Afganistan'daki başarısızlıklardan dolayı çuvaldızı birine batıracaksak, Karzai'ye değil, kendimize saplayalım...