Kıbrıs'ta ikinci tur ertelendi
Kıbrıs'ta bugün yapılması planlanan görüşmelerin ikinci turu, Rumların Ay Mamas günü kutlamaları için Türk tarafına geçiş tartışması yüzünden ertelendi.
Kararı Cumhurbaşkanı Dimitris Hristofyas'ın yakın danışmanlarından Yorgos Yakovu açıkladı.
Yakovu, Kıbrıslı Türk makamların Yeşilırmak geçiş noktasına gelen Rum ibadetçiler konusundaki tutumunun, ikinci turun başlangıcını "gölgelediğini" söyledi.
Taraflar Aşağı Pirgo köyünde yaşayan Rumların, Güzelyurt'taki Ay Mamas Kilisesi'nde yapılan ayine Yeşilırmak Kapısı üzerinden topluca gitmesi konusunda anlaşmıştı.
Bu anlaşma başlayacak ikinci tur görüşmeler öncesinde güven artırıcı bir adım olarak görülüyordu.
Ancak Rumlar geçiş kapısında Kıbrıslı Türk yetkililerin, önceden yapılan anlaşmanın aksine ayrıntılı olarak kimlik kontrolü yaptığını ve bazı kişilerin girmesini bahaneler bularak engellediğini söylüyor.
Yorgos Yakovu liste ile kimliklerdeki isimler arasında en ufak bir farka bile hoşgörü gösterilmediğini belirtti.
'Kasıtlı adım'
Kıbrıslı Türk Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Hasan Erçakıca geçişin Rum tarafından kaynaklanan sorunlar nedeniyle yapılmadığını, sınıra listede ismi olmayanların yollandığını belirtti.
Erçakıca, Rum tarafını görüşmelerin ertelenmesi için bahane aramakla suçlayarak, "Bu kabul edilebilir bir şey değil. Biz böyle gerekçeler aramış olsaydık, şimdiye kadar yüzlerce gerekçe bulurduk ve hiçbir görüşme de yapılamamış olurdu" diye konuştu.
Kıbrıslı Türk yetkililere göre ayin için bölgeden topluca hareket edecek 24 minibüsle 650 kişi gelmesi beklenirken, sadece 40 kadar Rum'u taşıyan iki minibüs gönderildi.
Bu minibüslerin içine de, çoğunlukla isimleri daha önceden Türk tarafına bildirilmeyen Rumlar yerleştirildi.
Anadolu Ajansı'nın haberine göre Kıbrıs Türk tarafı bunun, ikinci tur müzakereler öncesinde Türk tarafını zora sokmak amacıyla Rumlar arasındaki belli bir kesim tarafından maksatlı olarak yapıldığına inanıyor.
BM Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Özel Danışmanı Alexander Downer, gelişmelerin kendisini hayal kırıklığına uğrattığını, ancak liderlerin yakında yine bir araya gelmesini umduğunu açıkladı.
Bir yılda neler oldu?
Kıbrıs sorununa kapsamlı çözüm bulmak amaçlı görüşmeler 11 Eylül 2008'de başlamıştı.
İlk turu 6 Ağustos tarihinde 40. görüşmeyle tamamlanan müzakerelerde Kıbrıslı Türk Cumhurbaşkanı Mehmet Ali Talat ile Rum tarafının Cumhurbaşkanı Dimitris Hristofyas, heyetleriyle birlikte Lefkoşa ara bölgede bir araya geliyor.
Görüşmeye BM Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Özel Danışmanı Alexander Downer'ın da katılması planlanıyordu.
Taraflar, müzakerelerin ikinci aşamasına "Yönetim ve Güç Paylaşımı" ana başlığı altındaki yürütme konusuyla başlayacaktı.
Kıbrıs Türk tarafı, üyelerinin Senato tarafından ve tek liste üzerinden ayrı ayrı çoğunlukla seçileceği, İsviçre modelindeki gibi bir başkanlık konseyi sistemi öneriyor.
Kıbrıslı Rumlar ise başkan ve başkan yardımcısının tek liste üzerinden ve ağırlıklı oyla doğrudan halk tarafından seçilmesini istiyor.
Takvime hayır
Müzakerelerin ilk turunda pozisyonlarını ortaya koyan taraflar, Kıbrıs sorununu altı ana başlık üzerinden görüştü.
Görüşmelerde taraflar arasında oldukça derin görüş ayrılıkları olduğu görüldü, fazla bir ilerleme kaydedilemedi.
Müzakerelerde Yönetim ve Güç Paylaşımı, Mülkiyet, AB, Ekonomik Konular, Toprak ile Güvenlik ve Garantiler ana başlıkları ele alındı.
Kıbrıs Rum tarafı, müzakerelerde herhangi bir takvim veya hakemlik olmasını kabul etmiyor.
Kıbrıs Türk tarafı ise müzakerelerin sonsuza dek devam edemeyeceğini belirterek, bunların 2009 yılı sonunda tamamlanmasını, eş zamanlı referanduma gidilmesini, ayrıca tarafların üzerinde uzlaşamadığı konularda BM'nin sürece aktif bir şekilde katılmasını talep ediyor.
Kıbrıslı Türk lider Mehmet Ali Talat, ikinci tur öncesinde Türkiye Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu ile dün kapsamlı bir değerlendirme toplantısı yapmıştı.
Talat Çarşamba günü de mecliste temsil edilen siyasi partilerin temsilcileriyle bir araya geldi.
