Geçmişimizden Notlar
BBC Türkçe kurulduğu 1939 yılından bu yana Türkiye ve dünya tarihinin yazılmasına tanıklık etti.
II. Dünya Savaşı da dahil dünyanın pek çok yerinde savaşlar, göçler, darbeler; Olimpiyat oyunlarından 'yasaklı' müzisyenlere toplumsal düzeyde yaşananlar, değişenler, BBC Türkçe'nin mikrofonlarından aktarıldı.
'Burası BBC Londra' anonsu, kimi dönemlerde 'haber alma özgürlüğü'nün korunağı oldu.
Türkiye'de, dünyanın çeşitli köşelerinde, nesiller için BBC Türkçe bir 'aile geleneği'ydi.
BBC Türkçe'nin Servisi'nin son yarım yüzyılına yönetici olarak tanıklık eden BBC Türkçe'nin üç eski başkanı, Andrew Mango, Gamon McLellan ve Zeki Okar, anılarını paylaştılar:
Andrew MangoBBC Türkçe Bölümü Müdürü, 1958-1972
"1960 yılının yaz aylarıydı. BBC Türkçe yayınlarının iki yıllık müdürü olarak Ankara'ya gitmiştim. Kaldığım yer eski Ankara Palas Oteli. Karşımda eski Meclis binasında yönetimi ele alan Milli Birlik Komitesi toplanıyor. Basın sözcülüğünde bir arkadaş, askerliğini yapan BBC Türkçe spikerlerinden Yavuz Karaözbek aracılığıyla, MBK'nın en genç üyesiyle tanıştım.
İlk sözleri "Tebrik ederim, 27 Mayıs'tan önce en doğru haberleri siz verdiniz. Bunu nasıl başardınız?" oldu.
"Kolay" dedim, "İngiliz muhabirler Türkiye'den haber gönderiyorlardı. Bütün mesele bu haberlerin inanılırlık derecesini saptadıktan sonra, siyasi tesirlere bakmadan, doğru bulduklarımızı yayınlamaktı."
Aslında o kadar da kolay değildi. BBC'nin kuralları katıydı: Haberin ikinci bağımsız bir kaynaktan doğrulanması, basın özetlerinde muhabir haberlerine yer vermeyip gazete başyazılarıyla yetinmek gibi.
Bu kuralların, doğruluğundan kuşkumuz olmayan haberlerin verilmesine engel olmaması için çok çalıştık. Bir bakıma öncüydük. Ve öncülüğümüz sayesinde o sıralarda kurulmakta olan TRT, BBC ilkelerini benimsemiş, ilk TRT'ciler BBC'de kurs görmüşlerdi. Tabiî, sonra herkes kendi yolunda yürüdü."
Gamon McLellanBBC Türkçe Bölümü Müdürü, 1979-1988
"Türkiye için son derece hassas olan seksenli yıllarda BBC Türkçe Yayın Bölümü'nde çalışabilmek benim için güzel bir fırsat, önemli bir tecrübe oldu.
12 Eylül 1980 darbesi ardından, yayın süremizi yüzde 50 oranında arttırmayı başardık. Artık BBC Türkçe Yayın Bölümü, özellikle siyasi çevrelerde vazgeçilmez haber kaynağı durumuna gelmişti.
Üstün nitelikli Türk yayıncılardan oluşan kadromuz, canlı yayın haberciliği ve röportaj konuklarımızı zorlayan sorylarıyla yayıncılıkta öncü oldular. Bu kadrodan bazı arkadaşlarımız 90'lı yıllarda yeni açılan televizyon kanallarında görev alarak, yayıncılık anlayışlarını Türkiye'ye taşıdılar.
Bilgisayarla seçim sonuçları tahminini ilk biz yaptık - 1983 seçimlerini Turgut Özal'ın kazandığını Türk halkına ilk duyuran da BBC Türkçe Yayın Bölümü oldu."
Zeki OkarBBC Türkçe Bölümü Müdürü, 1988-1996
"90'lı yıllarda, BBC Türkçe yayınları "olağanüstü" durumlarda dinlenen bir radyo istasyonu olmaktan çıkıp, günlük yaşamın vazgeçilmez bir parçası haline geldi.
Bundan önceleri, o yılların hemen hemen her gününün olağanüstü oluşu etkiliydi belki. Berlin Duvarı yıkılıyor, yarım yüzyıl dünyayı titreten Sovyetler Birliği tarih sahnesinden çekiliyor, televizyonlardan "naklen" izlenen savaşlar yaşanıyordu.
Ama sanırım bizim yayınlarımızı asıl vazgeçilmez kılan, Türkiye'de ve Türkçe konuşulan her yerde dürüst, sansürsüz, yansız, hızlı, doğru habere ve çok boyutlu, güvenilir analizlere duyulan bilinçli ilgiydi.
Türkiye'nin nabzını tutarak, zaman zaman gündemi belirleyerek ve müthiş bir hızla gelişen teknolojiyi de yakalayarak hep bunu sağladık. Türkiye'de özel radyo ve televizyonlar açılıp yaygınlaşmaya başladığı halde, BBC Türkçe yayınlarının dinleyici sayısı daha da arttı.
Milyonlarca dinleyicimizle kurduğumuz sıcak ilişkinin kanıtı, iki katlı bir Londra otobüsüyle Anadolu'yu karış karış dolaştığımız tanıtım gezilerinde bizlere gösterilen ve zaman zaman izdihama varan büyük ilgiydi. Bu ilgi bugün de sürmekte."
