Przejdź do zawartości

Rob-Vel

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Rob-Vel
Bozz
Imię i nazwisko

Robert Pierre Velter

Data i miejsce urodzenia

9 lutego 1909
Paryż

Data i miejsce śmierci

27 kwietnia 1991
Saint-Malo

Dziedzina sztuki

komiks, rysunek, pisarstwo

Rob-Vel, właśc. Robert Pierre Velter (ur. 9 lutego 1909 w Paryżu, zm. 27 kwietnia 1991 w Saint-Malo[1]) – francuski rysownik komiksowy, znany przede wszystkim jako twórca postaci Sprycjana (1938), jednej z ikon komiksu frankofońskiego.

Życiorys

[edytuj | edytuj kod]

Wczesne lata

[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w Paryżu w rodzinie o lyońskich korzeniach. Jego ojciec, Pierre Velter, był dyrektorem francuskiego oddziału firmy Remington, a rodzina często zmieniała miejsce zamieszkania. W 1920 przeniosła się do Anglii, gdzie Robert uczęszczał do szkół z internatem. Dorastając w Liverpoolu, zafascynował się wielkimi liniowcami, co później wpłynęło na jego karierę artystyczną. Jako samouk rysował dekoracje teatralne, a w wieku 16 lat podjął pierwszą pracę jako urzędnik w londyńskim Ritz Carlton[2][3].

Praca na statkach i początki twórczości

[edytuj | edytuj kod]

W młodości pracował jako kelner i steward na transatlantykach linii White Star Line oraz Compagnie Générale Transatlantique, m.in. na statkach SS Île de France, SS Lafayette, SS Champlain i SS Normandie. Podczas rejsów tworzył karykatury pasażerów i ilustracje na menu. Na jednym z rejsów poznał amerykańskiego rysownika Martina Brannera, z którym współpracował w latach 1934–1936 w USA, zdobywając doświadczenie jako asystent przy komiksie Winnie Winkle[2].

Kariera komiksowa przed Sprycjanem

[edytuj | edytuj kod]

Les Avatars de M. Subito

[edytuj | edytuj kod]

Po powrocie do Francji w 1936 Velter sprzedał swoją pierwszą serię komiksową zatytułowaną Tintin (niezwiązaną z bohaterem Hergégo). Stała się ona pierwowzorem jego znanego humorystycznego komiksu pantomimicznego Les Avatars de M. Subito (1936–1969). Publikował go pod pseudonimem Bozz. Seria ukazywała się m.in. w dzienniku „Le Soir” oraz różnych regionalnych gazetach francuskich[2].

„Le Journal de Toto”

[edytuj | edytuj kod]

Od 1937 pracował dla paryskiego magazynu młodzieżowego „Le Journal de Toto”, tworząc przygody marynarza-bellboya Toto. Od tego momentu artysta zaczął regularnie podpisywać swoje prace jako Rob-Vel. W przygotowywaniu historii pomagała mu żona, Blanche Dumoulin[2].

Sprycjan

[edytuj | edytuj kod]

W 1937 belgijskie wydawnictwo Dupuis zleciło Velterowi stworzenie maskotki dla nowego magazynu młodzieżowego „Le Journal de Spirou”. Wzorując się na bellboyach z transatlantyków, artysta wykreował chłopca o imieniu Sprycjan (org. Spirou), którego imię w dialekcie walońskim oznacza „wiewiórkę”. Inspiracją była także tragiczna historia młodego boya okrętowego, którego Velter poznał podczas rejsów[2].

Pierwszy numer „Le Journal de Spirou” ukazał się 21 kwietnia 1938, z Velterem jako głównym rysownikiem. W 1939 artysta wprowadził do serii wiewiórkę Spip, która pozostała bohaterem cyklu do dziś. Z czasem Sprycjan stał się bohaterem przygodowych historii w stylu amerykańskich gazetowych seriali komiksowych[2].

Badania z 2013 wykazały, że przy tworzeniu pierwszych odcinków Spirou uczestniczyli również żona Veltera – Blanche Dumoulin (pod pseudonimem „Davine”) – oraz przyjaciel artysty, malarz Luc Lafnet, który prawdopodobnie odpowiadał za znaczną część rysunków z lat 1938–1939[2].

Wojna i przekazanie serii

[edytuj | edytuj kod]

W czasie II wojny światowej Velter został zmobilizowany, ranny i wzięty do niewoli. Jego żona przez pewien czas tworzyła serię sama, później zaś kontynuację powierzono belgijskiemu rysownikowi Jijé. Od 1943 wydawnictwo Dupuis posiadało już pełne prawa do Sprycjana, a po wojnie seria przeszła w ręce kolejnych twórców, m.in. André Franquina[2].

Dalsza twórczość po wojnie

[edytuj | edytuj kod]

Po wojnie Rob-Vel publikował w czasopismach „Pierrot”, „Lisette”, „Bravo!” oraz wielu gazetach francuskich i belgijskich. Stworzył nowe serie, m.in. Ce Pauvre Plouk, Jean-Loup, Babouche et Babouchette czy Mic Mac aux États-Unis. Kontynuował również pracę nad M. Subito[2].

W latach 1971–1974 rysował klasyczny pasek komiksowy Le Professeur Nimbus, przejmując serię po wcześniejszych twórcach[2].

Ostatnie lata

[edytuj | edytuj kod]

Po śmierci żony (1975) zamieszkał w Saint-Malo. Nadal okazjonalnie uczestniczył w festiwalach komiksu, lecz stopniowo wycofywał się z aktywności zawodowej. Zmarł w 1991[2][4].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. Rob Vel [online], spiroutj.free.fr [dostęp 2025-12-12] [zarchiwizowane z adresu 2002-05-19] (fr.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Robert Velter [online], lambiek.net, 10 marca 2025 [dostęp 2025-12-12] (ang.).
  3. Robert Velter (Rob-vel) Comic book catalogue [online], LastDodo [dostęp 2025-12-12] (ang.).
  4. Robert Velter | Board Game Artist | BoardGameGeek [online], boardgamegeek.com [dostęp 2025-12-12] (ang.).

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]