Adenin
Adenin je jedna od dvije purinske nukleobaze koje se pojavljuju u formiranju nukleotida nukleinskih kiselina DNA i RNA.
U deoksiribonukleinskoj kiselini, adenin (A) se veže za timin (T) pomoću dvije vodikove veze čime stabilizira strukturu nukleinske kiseline. U ribonukleinskoj kiselini adenin se veže za uracil (U).
Adenin tvori:
- nukleozid adenozin kada se pričvrsti za ribozu
- deoksinukleozid deoksiadenozin kada se pričvrsti za deoksiribozu
- nukleotid adenozin-monofosfat (ATP) kada se deoksiadenozinu doda jedna fosfatna grupa
- nukleotid adenozin-difosfat (ATP) kada se deoksiadenozinu dodaju dvije fosfatne grupe
- nukleotid adenozin-trifosfat (ATP) kada se deoksiadenozinu dodaju tri fosfatne grupe
Adenozin-trifosfat je iznimno značajan jer se u staničnom metabolizmu primjenjuje kao osnovna metoda prijenosa energije između kemijskih reakcija.
Ponegdje u starijoj literaturi, prije nego li se znalo da je ljudsko tijelo sposobno sintetizirati adenin, zvao bi se imenom vitamin B4.
U molekulama nukleinskih kiselina adenin se veže dvostrukom vodikovom vezom s pirimidinskim bazama:
Ta se osobina naziva komplementarnost i osnova je sekundarne strukture nukleinskih kiselina.
Par adenin-timin koji održava dvije vodikove veze ima oblik sličan paru gvanin-citozin koji održava najmanje dvije vodikove veze. Od svih dušičnih baza mogu se načiniti parovi, ali samo su A-T i G-C nazvani komplementarnim zato što samo ta dva para baza imaju dovoljno sličan prostorni oblik da se mogu složiti u dvostruku spiralu dovoljno sterički stabilne strukture.[1]
- ↑ Matange, Karishma; Tuck, James M.; Keung, Albert J. 1. ožujka 2021. DNA stability: a central design consideration for DNA data storage systems. Nature Communications (engleski). 12 (1): 1358. doi:10.1038/s41467-021-21587-5. ISSN 2041-1723
