مروری بر کارنامه ده ساله شاهرودی در قوه قضائیه

منتشر شده در ۲۵ مرداد ۱۳۸۸ - ۱۶ اوت ۲۰۰۹

به روز شده در ۲۸ مرداد ۱۳۸۸ - ۱۹ اوت ۲۰۰۹

روز شنبه، 24 مرداد با یافتن دوره ده ساله ریاست محمود هاشمی شاهرودی در قوه قضائیه، آیت الله علی خامنه ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، صادق اردشیر لاریجانی را رسما به عنوان ریاست این نهاد، جایگزین آقای شاهرودی کرد.

آقای شاهرودی ده سال پیش در آغاز ریاستش بر قوه قضائیه گفت که "ویرانه ای" را تحویل گرفته است. دوره ریاست او با فراز و نشیب های همراه بود . توقیف تعدادی از روزنامه های اصلاح طلب، احیای دادسراها و بازداشت و محاکمه متعرضان به نتیجه انتخابات ریاست جمهوری از جمله مهتمرین رویدادهایی است که در زمان ریاست او در قوه قضائیه رخ داد.

جایگزین او، صادق لاریجانی، 49 ساله پنجمین رئیس قوه قضائیه ایران است و جوانترین کسی که تاکنون به این سمت گمارده شده است.

مجموعه مطالب زیر مروری است بر عملکرد قوه قضائیه در ده سال گذشته همراه با معرفی روسای پیشین و جدید عالی ترین مرجع قضایی در ایران.

صادق لاریجانی، پنجمین رئیس قوه قضائیه

صادق اردشیر‌ لاریجانی‌ آملی متولد‌ سال‌ ۱۳۳۹ درشهر نجف‌ در عراق است. او در سال ۱۳۷۷ به عنوان نماینده دوره سوم مجلس خبرگان از استان مازندران وارد مجلس خبرگان شد و در سال ۱۳۸۰ با حکم آیت الله علی خامنه ای به عضویت شورای نگهبان درآمد. او در آستانه ۵۰ سالگی با پنجمین رئیس قوه قضائیه ایران شده است.

<bold><crosshead> محمود هاشمی شاهرودی؛ پایان ریاست چهارمین قاضی القضات جمهوری اسلامی</crosshead></bold>

دوره ۱۰ ساله محمود هاشمی شاهرودی بر قوه قضائیه همزمان با ورود جمهوری اسلامی به چهارمین دهه حیات خود، پایان یافته است. او پیش از انتصاب به ریاست قوه قضائیه، عضو شورای نگهبان بود اما در مرداد ۱۳۷۸ در زمان دولت اصلاحات در ایران، به ریاست قوه قضائیه درآمد و از آغاز اصلاحات در قوه قضائیه خبر داد.

Skip پربیننده‌ترین‌ها and continue reading

پربیننده‌ترین‌ها

End of پربیننده‌ترین‌ها

<bold><crosshead> چهره های ۱۰ سال قوه قضائیه ایران</crosshead></bold>

ورود محمود هاشمی شاهرودی به قوه قضائیه ایران در میان موجی از امیدواری و خوش بینی جناح های مختلف و طیف‌های گوناگون سیاسی ایران قرار گرفت. ۱۰ سال ریاست او بر قوه قضائیه، چهره‌های خبرسازی را نیز وارد این قوه کرد که درباره نقشی که از خود به جا گذاشتند، این بار تاریخ قاضی آنها خواهد بود.

<bold><crosshead> گفتار آیت الله شاهرودی و کردار قوه قضائیه</crosshead></bold>

یک ماه پس از انتصاب محمود هاشمی شاهرودی به عنوان چهارمین رییس قوه قضاییه ایران در مردادماه 1378 از سوی آیت الله خامنه ای، قانونی از تصویب مجلس ایران گذشت که به قاضی اجازه می داد کهدر بخشی از مراحل تحقیقات از اطلاع و حضور وکیل در جریان دادرسی جلوگیری کند.

<bold><crosshead> حرکت بی وقفه ماشین توقیف روزنامه ها در دوره شاهرودی</crosshead></bold>

وقتی محمود هاشمی شاهرودی در راس قوه قضائیه قرار گرفت کمتر کسی احتمال می داد که مطبوعات و رسانه ها چنین شرایط دشواری را سپری کنند. در تمام این مدت، پرونده های مطبوعاتی در دادگاهها همواره بر پا بود و قوه قضائیه در کار توقیف نشریات و زندانی کردن فعالان مطبوعاتی فعال بود.

<bold><crosshead> روزنامه نگاران: ویرانه قوه قضاییه روی آبادانی ندیده است</crosshead></bold>

دهها روزنامه نگار ایرانی در نامه ای خطاب به رئیس قوه قضائیه، سیستم قضایی ایران را به "حق خوری و اعمال ظلم" متهم کردند. در این نامه موارد مکرر نقض و نادیده گرفتن قوانین موجود و اصول قانون اساسی ایران طی ده سال ریاست آقای شاهرودی یادآوری شده و صراحتا از او بخاطر بازخواست نکردن قانون شکنان انتقاد شده است.

<bold><crosshead> قوه‌ قضائیه و حکومت قانون</crosshead></bold>

از آن‌جا که قوه‌ قضاییه زیر نظر مستقیم رهبری است و رهبر وظیفه اصلی خود یا «اوجب واجبات» را حفظ نظام می‌داند، در نتیجه قوه قضاییه در ایران نه مجری قانون که حافظ مصلحت است. به همین سبب است که مرزی روشن میان فعالیت قوه‌ قضاییه، سپاه، بسیج، نیروی انتظامی و وزارت اطلاعات وجود ندارد.

قوه قضائیه؛ ویرانه ای که آباد نشد

محمود هاشمی شاهرودی، در حالی قوه قضاییه را تحویل می دهد که انتقاداتی به عملکرد او در ده سال گذشته به عنوان رئیس قوه قضاییه در اذهان عمومی وجود دارد. بسیاری از این انتقادات به اتفاقات اخیر که طی آن بسیاری از رفتار خشونت آمیز مسئولان این قوه با معترضان در زندان ها شکایت دارند.