İçeriğe atla

Orenburg

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Orenburg
Орынбор
Оренбург
Image
Image
Image
Image
Image
Orenburg bayrağı
Bayrak
Orenburg arması
Arma
Rusya haritasında Orenburg
Rusya haritasında Orenburg
ÜlkeImage Rusya
Federal OkrugVolga
OblastImage Orenburg
İdare
  Belediye BaşkanıYuri Nikolayevich Mescheryakov
Nüfus
 (2002)
  Toplam556.127[1] (2.013 y)
Posta kodu
460000
Alan kodu+7 +7 3532

Orenburg (Rusça: Оренбу́рг; Kazakça: Орынбор (okunuşu: Orınbor); Tatarca: Ырынбур (okunuşu: Irınbur); Başkurtça: Ырымбур (okunuşu: Irımbur)), Rusya'nın Volga Federal Bölgesi'nde bulunan Orenburg Oblastı'na bağlı şehir, aynı zamanda Oblast'ın yönetim merkezi. Başkent Moskova'nın 1478 km güneyinde Ural Nehri civarındadır (51°47′N 55°06′E). Nüfusu 542.700'dür (2005). Orenburg şehri 1920-1925 yıllarında Kazakistan'a başkentlik yapmıştır.

Tatar, Başkurt ve Kazak Türklerinin yaşadığı bölgelerden biridir. Orenburg şehri günümüzde kuzey ve güney olmak üzere iki bölgeye ayrılmıştır.

Orenburg, ulaşım yönünden iyidir. Samar, Orsk, Ural, Aktöbe ve Ufa dolayına giden otoyolları bulunur. Demir yolu ile Moskova, Yekatirinburg, Ufa (Öfe), Samara, Çelyabinsk, Kiev, Adler, Taşkent, Astana ve Bişkek şehirlerine ulaşım sağlanmaktadır. Şehrin yeni elektrikli trenleri Novosergiyev, Akbolak, Kuvandık, Sarıktaş, Sakmar gibi yakın yerleşimlere de ulaşım sağlamaktadır. Federal yolu R239 (Kazan - Orenburg - Akbolak - Kazakistan) ulaşımı rahattır. Hava limanı vardır. 1932 yılında kurulmuş olan (OrenAir / Оренбургские авиалинии) adı ile hava yolu firması bulunur.

Orenburg'da 302'yi aşkın otel bulunur:

  • 4 yıldızlı: Rostoşi İş Oteli, spa-otel türünden La Vi de Şato, Stepnaya Palmira (Bozkır yazı), Don Kihot (Don Kişot), Orenburg, Fakel;
  • 3 yıldızlı: Armada Komfort Otel, Rostoşi Konukevi, MİA, Briz, Viktoriya, Yujnıye Borota (güney kapısı) İş Oteli, Niva;
  • 2 yıldızlı: Lada, Rostoşi;
  • 1 yıldızlı: Bristol, RUSLAN, Belıy Lebed (Ak Kuğu), Kolosok.
  • Hostel: OrenHostel.

1811 yılında 5400[2] olduğu tahmin edilen şehrin nüfusu artık günümüzde (2013 yılına göre) 556.127[2] kişidir.

Etnik yapı

2010 yılı verilerine göre etnik yapıda şehir çok çeşitlilik gösterir:

Ulus Kişi sayısı. % Yüzdelik.
Ruslar 444.470 %83,45
Tatar Türkleri 41.451 %7,78
Kazak Türkleri 10.796 %2,03
Ukraynalılar 10.502 %1,97
Başkort Türkleri 5.890 %1,10
Ermeniler 3.378 %0,63
Mordvalar 2.750 %0,52
Diğer Türk toplulukları 13.409 %2,52
Toplam 532.646 %100

[3]

Camii yerine mescid anlamında meçet sözü kullanılır. Şehirde kilise ve sinagog da bulunur. Eski yerleşim Türklere ait olduğu için eski yapı camiiler de bulunur. Camiilere gelenler ise yerli Türklerden Tatar, Kazak, Başkurt ve Kırgızlardır.

Ünlü kişiler

[değiştir | kaynağı değiştir]
  • Şamil Abdraşitov (Абдрашитов, Шамиль Мунасыпович) - pilot, Sovyetler Birliği kahramanı
  • Ahmet Baytursınulı (Kazakça: Ахмет Байтұрсынұлы) (Ахмет Байтурсынов) (1873-1937) - Kazak Türklerinden sosyal aktivist, Türkbilimci (Türkolog), dilbilimci, edebiyat eleştirmeni, mütercim. Orenburg'da yaşamıştır ve okumuştur. Yayıncılık ve siyasetle meşgul olmuştur.
  • Alibey Cankeldin (Kazakça: Әліби Тоқжанұлы Жанкелдин, 1884-1953) (Джангильдин, Алиби Тогжанович) - Sovyet devrimcisi, sosyal aktivist.
  • Musa Celil (1906-1944) (Муса Джалиль) - Sovyet devri Tatar Türklerinden şair, Sovyetler Birliği kahramanı, Lenin ödülü hak sahibi. Orenburg eyaletinin Mustafino (Мустафино) köyünde doğmuş, Orenburg'da Hüseyin Medresesi'nde (медресе Хусаиния) okumuş ve Orenburg'da Tatar Millet Enstitüsünden mezun olmuştur (20. asrın ilk çeyreği).
  • Cevdet Feyzullin (Җәүдәт Харис улы Фәйзуллин) (1910-1973) - besteci, folklorcu. Tataristan halk sanatçısı. Tataristan Otonom Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti Abdullah Tukay ödülü layık görüldü.
  • Merver Ansel, 16 Ağustos 1902 tarihinde, Rusya İmparatorluğu'na bağlı Odenburg şehrinde doğmuştur. Türkiye'nin ilk kadın Veteriner Hekimidir.
  1. Rusya 2013 Nüfus Sayım İstatistiği http://www.gks.ru/free_doc/doc_2013/bul_dr/mun_obr2013.rar 13 Mayıs 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  2. 1 2 "Arşivlenmiş kopya". 5 Nisan 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Nisan 2014.
  3. "Итоги::Оренбургстат". 6 Ocak 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Nisan 2014.

Dış bağlantılar

[değiştir | kaynağı değiştir]